Öðrum megin stendur maður sem virðist hafa fengið allt í vöggugjöf. Hinum megin stendur maður sem þurfti að vinna fyrir öllu. Og þegar flautan gellur skiptir engu máli hvor leiðin var farin. Þá stendur eftir ein spurning: Hver er tilbúinn að bera ábyrgðina þegar leikurinn er undir? Þar skiljast oft hinir góðu frá hinum stóru.

Stundum segja íþróttir okkur svo margt um mannlífið. Stundum kenna þær okkur jafnvel eitthvað um stjórnmál.

Fornleifafundur í Þorlákshöfn bendir til þess að þarna hafi verið búseta allt frá landnámi.

Það sem gerir fundinn sérstaklega áhugaverðan er líka tengingin við hið forna heiti staðarins. Í gömlum heimildum og munnmælum kemur fram að Þorlákshöfn hafi áður heitið Elliðahöfn. Það heiti lifði lengi meðal fólks í Ölfusi og Flóa og er meira að segja nefnt í gömlum dómi frá 18. öld. Getur verið að hér sé fundinn hin upphaflega Elliðahöfn?

Það er engin tilviljun að Grunnskólinn í Þorlákshöfn mælist með mestu ánægju á landinu þegar árangurinn er jafn sterkur og raun ber vitni. Nemendur úr Þorlákshöfn voru með hæsta vegna meðaltalið við útskrift úr FSu, Gallup sýnir mestu ánægju landsins með grunnskólaþjónustuna og á bak við þann árangur stendur einstakt starfsfólk, öflugir foreldrar og samfélag sem hefur í áratugi sett börnin í fyrsta sæti í verki en ekki bara í orði. Svona samfélög byggja bjarta framtíð, og við í Ölfusi ætlum að halda áfram að fjárfesta í henni. Til hamingju nemendur, kennarar og allt skólasamfélagið í Þorlákshöfn.

Fyrir þau þýðir þetta að afborganir af húsnæðislánum hækkuðu um fimm- til sexþúsund milljónir á ári. Fimm til sex þúsund milljónir teknar úr vösum fjölskyldna, ungs fólks og þeirra sem eru að reyna að halda heimilisbókhaldinu saman.

Ákvarðanir Seðlabankans eru afleiðing hagstjórnarinnar. Á meðan hið opinbera heldur áfram að þenja út kerfið án þess að stuðla að verðmætasköpun sitja heimilin og fyrirtækin eftir með reikninginn.

Mín skoðun er sú að besti kosturinn fyrir Sjálfstæðisflokkinn í Reykjavík sé að mynda meirihluta með Miðflokknum. Enn sterkara væri að bjóða Framsóknarflokknum þátttöku í slíkri borgarstjórn, jafnvel þótt þessi þurfi ekki til að tryggja meirihluta. Þannig yrði til  traustur borgarlegur meirihluti til hægri frá miðju með breytt umboð til breytinga. Var það ekki það sem kjósendur völdu?

Ný grein eftir starfsmann þingflokks Samfylkingarinnar og fyrrverandi blaðamann á Heimildinni sýnir því miður nákvæmlega hvar barátta Samfylkingarinnar hér í Ölfusi er stödd. Þegar ráðherrar, þingmenn og landsmálin eru farin að snúast um að ráðast persónulega á einstaklinga í litlu sveitarfélagi þá er eitthvað farið verulega úrskeiðis.

Ég hef engan áhuga á þannig stjórnmálum. Áhrifum mínum mun ég áfram beita til að ræða framtíð Ölfus, uppbyggingu samfélagsins og þau verkefni sem raunverulega skipta íbúa máli. Ekki til að níða fólk.

Ég man fyrst eftir Þorlákshöfn árið 1974. Í augum 5 ára barns voru rofabörð, auðn og sandskaflar á þjóðveginum næstum jafn spennandi og sjóferðin frá Eyjum. Seina skildi ég þrekverkið sem unnið var í uppgræðslu og átakið sem það var að breyta bæjarstæðinu í það fallega umhverfi sem við eigum í dag. Í þessum málum megum við aldrei slaka á.

Ef við viljum samfélag þar sem fólk stendur á eigin fótum, tekur ábyrgð og skapar verðmæti, þá verðum við að leggja áherslu á menntun, bæði formlega og óformlega. Ekki sem markmið í sjálfu sér, heldur sem leið að frelsi. Þegar upp er staðið er það ekki kerfið sem skapar framtíðina, heldur einstaklingurinn. Og menntunin er hans sterkasta verkfæri.

Tenging bóta við launavísitölu er hættuspil. Þekkt er að launavísitalan ofmetur raunverulega launaþróun, meðal annars vegna þátta eins og styttingar vinnuvikunnar sem skilar sér ekki í hærri launum í vasa launþega og kemur einkum opinberum starfsmönnum til góða. Þannig kjarabætur skila þá hærri bótum en hafa ekki áhrif á tekjur launafólks.

Frelsi er ekki slagorð heldur ástand. Sá sem er fastur í kerfi sem hann hefur enga stjórn á, hvort sem það er vegna heilbrigðis, menntunar eða félagslegra úrræða, er ekki frjáls í reynd. Almannaþjónusta á borð við heilbrigði og menntun er því ekki andstæða hægrimennsku, heldur forsenda hennar.

Frjálshyggjan sættir sig hins vegar ekki við lokuð kerfi. Hún spyr hverjum þau þjóna. Kerfi sem eru hönnuð til að vernda vald, stöður eða hagsmuni kerfisins sjálfs eru gallað kerfi, jafnvel þótt þau séu vel meint. Þess vegna styðjum við samkeppni, gagnsæi, valfrelsi og einkarekstur innan sameiginlegs tryggingaramma. Markmiðið er ekki minna velferðarkerfi, heldur meira vald í höndum einstaklingsins.

Fjölmiðlar eiga ekki að vera klappstýrur. Þeir eiga að vera beittir. Þegar stjórnmálamaður forðast gagnrýnin viðtöl er hann ekki að vernda sig, hann er að rýra umræðuna, veikja aðhaldið og sýna kjósendum fyrirlitningu. Veita þeim falsmynd á borð við gervigreindarmyndina sem fylgir þessari grein. Draga upp veruleika sem aldrei hefur gerst.

Þetta snýst ekki um dónaskap eða vanvirðingu. Þetta snýst um það hvort við viljum stjórnmál sem þola mótbárur. Lýðræði án ágreinings er ekki friðsælt; það er dautt.

Í nýja lífinu mínu sá ég þetta öðruvísi, en í annrri birtingamynd. Við sjáum öll stjórnmálafólk tala um ábyrgð en hlaupa svo undan sjálfu sér ef á slíkt reynir. Við sjáum fólk lofa breytingum sem aðlagast svo kerfinu hraðar en vatn lagast að keri. Við sjáum fólk tala hátíðlega um loftslagsmál en fljúga svo til Braselíu, með tilheyrandi útblæstri, til að hitta annað fólk sem er líka að tala um loftslagsmál.

Það hriktir í á stjórnarheimilinu. Viðreisn tapar fylgi. Flokkur fólksins tapar trausti. Samfylkingin ræður illa við þingstörfin. Stór mál sitja föst. Evrópuþráhyggja Viðreisnar er ekki Kristrúnu að skapi og gengur hreinlega lóðbeint gegn stefnu Flokks fólksins. Það er þess vegna, og eingöngu þess vegna, sem hún lætur hafa eftir sér að Samfylkingin og Miðflokkurinn geti náð saman í útlendingamálum. Eftir stendur hvort þetta dugar til að hirta Ingu og Þorgerði til undirgefni.

Að mörgu leyti þykir mér Þorlákshöfn hafa yfir sér sama blæ. Í sögu bæjarins erum við á tímamótum. Ef við ljúkum undirbúningnum kemur tími þar sem við uppskerum eftir markvissa vinnu.

Þessi tilfinning birtist ekki bara í dagatalinu í desember heldur líka í þróun bæjarins. Á síðustu árum hefur íbúum hér fjölgað hratt. Fyrirtæki hafa skotið rótum og skapa nú hundruð starfa. Við höfum treyst grunninnviði, aukið þjónustu og samhliða greitt niður skuldir. Höfnin er í veldisvexti og það sem mestu skiptir er að saman höfum við öll gert lífið skemmtilegra, sérstaklega fyrir börnin. Við finnum það í dag að við erum að byrja að njóta ávaxtanna.

Löngu áður en rafmagnið kom til sögunnar voru vetrarsólstöður tími ljósa. Kerti voru kveikt, eldar loguðu lengur og fólk safnaðist saman innanhúss. Ljósið fékk séststakan sess þegar myrkrið var mest. Ekki bara til að halda á sér hita, heldur til að halda í vonina. Halda í drauminn um að hið bjarta og góða sigri það sem illt er. Í hugum margra var sólin veik á þessum tíma. Hún þurfti stuðning til að skína og sú stoð kom úr ljósum mannanna. Allt þetta sjáum við hlutgerast í jólaandanum og hvernig við hjálpum hvert öðru að upplifa vona og trú.

Hér er verið að stofna velferð heilla samfélaga í hættu. Ef stjórnvöld ætla að nýta vald sitt til að skrifa undir samninga sem færa verðmæti og störf úr landi, þá verða kjósendur sem studdu þessa flokka að spyrja sig einnar spurningar: „Gerði ég rétt í að styðja þetta fólk til valda?“

Við hér í Ölfusi höfum markað okkur skýra stefnu: að byggja upp sterkt, fjölbreytt og sjálfbært samfélag sem stendur á traustum atvinnugrundvelli. Samfélag sem sækir velferð á grundvelli verðmætasköpunar. Hótelið er hluti af þeirri stefnu, ekki einhver tilviljunarkennd framkvæmd, heldur meðvituð og mótuð ákvörðun sem fellur fyllilega að framtíðarsýn okkar.

Venjulega fólkið notar heldur ekki samsköttun hjóna, þau keyra ekki bíla, eiga ekki fyrirtæki, þau kynda ekki húsin sín né nota rafmagn. Það er nefnilega óvenjulega fólkið sem á að borga þær 7500 milljónir sem vörugjöld á bíla eiga að skila ríkinu. Þau eiga líka að borga þá 4 milljarða sem aukin skattheimta í formi kílómetragjalds á að skila. Svo á óvenjulega fólkið líka að borga allt hitt.

Að hitta stúlkuna var áminning um kjarna starfa okkar. Allt sem við gerum, frá skipulagsvinnu og stækkun hafnarinnar til uppbyggingar leikskóla og velferðarþjónustu snýst um að skapa samfélag þar sem börn fá að vaxa, fjölskyldur fá rými og öryggi og fólk finnur sitt heimili. Heimsókn sem þessi minnir okkur á að vaxtarmarkmið, framkvæmdir og þróunarverkefni eru ekki tölur og mannvirki heldur framtíð þeirra sem fæðast, flytja hingað og velja Ölfus sem sitt heimili.

Þess vegna er hamingjan hér.

Þegar við skipuleggjum lóðir erum við að opna faðminn á móti nýjum íbúum sem hingað vilja koma og bera uppi þetta góða samfélag með þeim sem eru hér fyrir. Ég skora því á íbúa að fylgjast vel með því skipulagsferli sem nú er að hefjast. Betur sjá augu en auga.

Markmið okkar allra er hið sama. Við viljum tryggja að Þorlákshöfn haldi áfram að vaxa sem mannvænt, öruggt og fjölbreytt samfélag þar sem bæði unga fólkið og eldri kynslóðir finna sitt pláss – hvort sem það er í rólegu einbýli, í fjöruga miðbænum sem nú er unnið að, við hliða skólanna, eða í nálægð við iðandi höfnina.